کتاب A Matter of Hope نوشتهٔ جیم بیلدنر، مدیرعامل بنیاد Draper Richards Kaplan، کتابی غیرداستانی و ۲۰۸ صفحه‌ای دربارهٔ تبدیل امید به عمل است. نویسنده با تکیه بر تجربهٔ کار با صدها سازمان اجتماعی و روایت از دست دادن پسرش، یک چارچوب پنجمرحلهای برای حل مشکلات اجتماعی پیش می‌گذارد.
بیشتر ما دست‌کم یک بار مشکلی را دیده‌ایم که حلش از توان یک نفر بیرون به نظر می‌رسید: بیماری که به دارو نمی‌رسد، دانش‌آموزی که از درس جا می‌ماند، خانواده‌ای که زیر بار هزینه‌های درمان خم شده است. واکنش رایج همدردی است و بعد ادامهٔ زندگی. کتاب A Matter of Hope از نقطه‌ای شروع می‌کند که این چرخه می‌شکند: جایی که کسی تصمیم می‌گیرد «ناراحت شدن» را به «اقدام کردن» برساند.
جیم بیلدنر ادعا می‌کند امید کمیاب نیست و در دسترس همه است؛ آنچه کم است پلی میان امید و عمل است. این صفحه همان پل را از چند زاویه بررسی می‌کند: شناسنامهٔ کتاب، نویسنده، چارچوب پنجمرحلهای، ایده‌هایی که نویسنده در مصاحبه‌هایش مطرح کرده و اینکه کتاب به کار چه کسانی می‌آید. اگر هنوز کتاب را نمی‌شناسید اما با مشکلی اجتماعی درگیرید، از بخش «این کتاب برای چه مشکلی نوشته شده؟» شروع کنید.
فهرست مطالب
شناسنامهٔ کتاب A Matter of Hope
جدول زیر اطلاعات ثبت‌شده در صفحه‌های ناشر و فروشگاه‌های معتبر کتاب را کنار هم می‌گذارد.
| مشخصه | جزئیات |
|---|---|
| عنوان کامل | A Matter of Hope: Lessons Learned from Leaders, Changemakers, and Visionaries on Making a Difference in the World |
| ترجمهٔ تقریبی عنوان | مسئلهٔ امید: درس‌هایی از رهبران، تغییرسازان و آینده‌نگران دربارهٔ ایجاد تفاوت در جهان (ترجمهٔ غیررسمی) |
| نویسنده | جیم بیلدنر (Jim Bildner) |
| نسخهٔ صوتی | معرفی‌شده با روایت Rob Reider، با ناشر صوتی Brilliance Publishing |
| زبان | انگلیسی |
| دسته‌بندی ثبت‌شده | رهبری و مدیریت، بشردوستی و امور خیریه، تاریخ آمریکا در قرن بیست‌ویکم |
| عنوان‌های ذکرشده در معرفی ناشر | National Bestseller و USA Today Bestseller |
در انگلیسی، عبارت «a matter of …» معمولاً وقتی به کار می‌رود که بگوییم نتیجه یا تفاوت اصلی به چیزی بستگی دارد، مثل «a matter of time». عنوان این کتاب هم همین ادعا را دارد و با جملهٔ محوری معرفی ناشر هم‌خوان است: چیزی که کسانی را که جهان را پر از مشکل می‌بینند از کسانی که آن را پر از امکان می‌بینند جدا می‌کند، امید است.
کتاب A Matter of Hope برای چه مشکلی نوشته شده؟
وقتی مشکل را می‌بینید اما خودتان را ناتوان می‌دانید
بیلدنر در یک مصاحبه می‌گوید بیشتر مردم نابرابری را نادیده می‌گیرند، نه از سر بی‌اهمیتی، بلکه چون فکر می‌کنند کاری از دستشان برنمی‌آید. تفاوتی که او در کارآفرینان اجتماعی می‌بیند این است که آن‌ها هم غمگین می‌شوند، اما نتیجه نمی‌گیرند که مشکل برایشان بزرگ‌تر از آن است که بشود کاری کرد. ناشر حوزه‌هایی را که کتاب به آن‌ها می‌پردازد این‌طور فهرست می‌کند:
- فقر
- ناامنی غذایی
- دسترسی به خدمات درمانی و سلامت روان
- آموزش
- سازگاری با تغییرات اقلیمی
- عدالت
وقتی می‌خواهید شروع کنید اما نقشه ندارید
اگر ایده‌ای دارید، مثلاً یک خیریهٔ محلی، یک استارتاپ اجتماعی یا یک برنامهٔ دانشگاهی، کتاب مسیر «ایده تا اجرا» را با پرسش‌هایی روشن پیش می‌برد. جزئیات این پرسش‌ها در بخش چارچوب پنجمرحلهای آمده است.
وقتی سازمان دارید و می‌خواهید اثرش ماندگار شود
ناشر تأکید می‌کند تصمیم یک نفر برای اقدام می‌تواند زندگی یک نفر دیگر را عوض کند و اگر مقیاس پیدا کند، سیستم‌ها را هم جابه‌جا کند. برای مدیران، هیئت‌مدیره‌ها و حامیان مالی، این یعنی پرسیدن پرسشی که کمتر پرسیده میشود: چه کسی باید راه‌حل را بپذیرد تا دوام بیاورد؟
جیم بیلدنر کیست؟
جیم بیلدنر (Jim Bildner) مدیرعامل بنیاد Draper Richards Kaplan، به اختصار DRK، است؛ بنیادی که ناشر آن را یکی از بزرگ‌ترین مؤسسه‌های بشردوستی سرمایه‌گذارانه (venture philanthropy) در جهان معرفی می‌کند. او مدرس مدعو سیاست‌گذاری عمومی در دانشکدهٔ کندی هاروارد است و طبق معرفی ناشر، در Hauser Institute for Civil Society و Center for Public Leadership هاروارد هم پژوهشگر ارشد بوده است. درسی که تدریس می‌کند به نقش نهادهای اجتماعی انتفاعی و غیرانتفاعی در ایجاد اثر پایدار می‌پردازد.
پیش از DRK حدود ۲۲ سال در بخش خصوصی کار کرده، از جمله به‌عنوان مشاور Deloitte و مدیرعامل دو شرکت سهامی عام. خودش در مصاحبه می‌گوید در نیوجرسی در فضای فروشگاه‌های زنجیره‌ای مواد غذایی بزرگ شده و تا پایان دانشگاه در همین فروشگاه‌ها کار می‌کرده است.
مدل DRK؛ جایی که داستان‌های کتاب A Matter of Hope از آن می‌آیند
DRK با الهام از سرمایه‌گذاری خطرپذیر به رهبران سازمانهای اجتماعی جوان سه سال سرمایهٔ بدون محدودیت مصرف میدهد (طبق صفحهٔ رسمی DRK، در مجموع ۳۰۰ هزار دلار؛ شرایط ممکن است تغییر کند) و در همین سه سال یک عضو تیم DRK در هیئتمدیرهٔ آن سازمان می‌نشیند. ناشر از بیش از ۲۵۰ سرمایه‌گذاری DRK در سازمانهای اجتماعی انتفاعی و غیرانتفاعی می‌گوید و بیلدنر در مصاحبه از حدود ۲۷۰ کارآفرین در پرتفوی بنیاد یاد می‌کند. این پیشینه توضیح میدهد چرا کتاب بر «مشاهدهٔ نزدیک» تکیه دارد، نه نظریه‌پردازی از دور.
بشردوستی سرمایه‌گذارانه یعنی چه؟ رویکردی که روش‌های سرمایه‌گذاری خطرپذیر، یعنی حمایت بلندمدت، همراهی نزدیک با بنیان‌گذار و پیگیری نتیجه، را به کمک‌های بشردوستانه می‌آورد.
چارچوب پنجمرحلهای تبدیل امید به عمل
ناشر کتاب را «نقشهٔ راهی عملی» برای حل مشکلات میداند و پنج گام را فهرست می‌کند. در جدول زیر گام‌ها به ترتیب آمده‌اند و ستون سوم پرسشی راهنما برای آزمودن روی مسئلهٔ خودتان است (این پرسش‌ها برداشت ماست، نه نقل از کتاب).
| گام | عنوان | پرسش راهنما |
|---|---|---|
| ۱ | شناخت ماهیت مشکلی که می‌خواهید حل کنید | دقیقاً چه چیزی خراب است و برای چه کسی؟ |
| ۲ | تحلیل اکوسیستم و زیرساخت‌های موجود | چه کسان و ساختارهایی همین حالا در این حوزه فعال‌اند؟ |
| ۳ | تعریف زودهنگام هدف نهایی | اگر موفق شوم، چه چیزی مشخصاً تغییر کرده است؟ |
| ۴ | راهبرد اجرا: آدم‌های درست، مکان‌های درست، زمان درست | چه کسی، کجا و کی باید وارد عمل شود؟ |
| ۵ | شناخت پذیرندهٔ نهایی و برنامه برای نهادینه‌سازی | چه کسی باید راه‌حل را بپذیرد تا ماندگار شود و شریکانش چه کسانی‌اند؟ |
ترتیب گام‌ها خودش پیام دارد. طبق معرفی ناشر، تعریف زودهنگام مقصد برای آن است که پروژه پشت حواس‌پرتی‌ها نرود. گام پنجم هم تکلیف «بعد از موفقیت» را از همان ابتدا روشن می‌کند، نه بعد از خرج کردن منابع.
مثال فرضی: اجرای پنج مرحله روی یک مشکل محلی
برای ملموس شدن چارچوب، یک مثال فرضی آورده‌ایم که از متن کتاب نیست: گروهی از ساکنان یک محله می‌خواهند غذای مازاد نانوایی‌ها و رستوران‌ها را به خانوارهای کم‌درآمد برسانند.
- ماهیت مشکل: معلوم کنید مسئله کمبود غذا است یا ناتوانی در رساندن غذای موجود به کسانی که به آن نیاز دارند. پاسخ، نوع راه‌حل را عوض می‌کند.
- اکوسیستم: ببینید چه خیریه‌ها، نهادهای محلی و شهرداری‌هایی همین حالا فعال‌اند و چه خلأیی میانشان مانده است.
- هدف نهایی: جمله‌ای بنویسید که بعداً بتوان سنجیدش؛ مثلاً «هر هفته غذای سالم به ۲۰۰ خانوار برسد و این روند به چند داوطلب خاص وابسته نباشد».
- اجرا: چه کسانی (داوطلبان، رانندگان، آشپزان)، کجا (کدام محله‌ها و پایگاه‌های جمع‌آوری) و چه زمانی (ساعت پایان کار نانوایی‌ها).
- پذیرندهٔ نهایی: تعیین کنید کدام نهاد باید این مدل را بپذیرد تا ماندگار شود، مثلاً شهرداری یا یک شبکهٔ خیریه، و گفت‌وگو با آن را از ابتدا شروع کنید.
ایده‌های کلیدی از زبان نویسنده
بخشی از ایده‌های زیر از گفت‌وگوی بیلدنر با McKinsey در سپتامبر ۲۰۲۶ برگرفته است؛ متن کامل را در McKinsey Author Talks می‌توانید بخوانید. مصاحبه جای متن کتاب را نمی‌گیرد و این‌ها برداشت ما از حرف‌های نویسنده‌اند.
امید را از اسم به فعل ببرید
بیلدنر می‌گوید امید معمولاً مثل یک اسم تجربه میشود، یعنی چیزی که «داریم». گذار به فعل زمانی رخ میدهد که بفهمیم همه‌چیز واقعاً مهم است و وقتمان محدود.
امید از کجا می‌آید؟
او دربارهٔ هر کارآفرینی که در کتاب می‌نویسد، عمداً می‌پرسد کجا و چگونه بزرگ شده است. الگوی تکرارشونده این است که کسی مهم در زندگی‌شان نگاه خاصی به دنیا را به آن‌ها نشان داده. بیلدنر خودش از پدر و مادری می‌گوید که مدام می‌پرسیدند برای دیگران چه کاری میشود کرد؛ اما اضافه می‌کند این کافی نیست و هر کس باید مسیر خودش را پیدا کند.
مشکل شما را پیدا می‌کند
در کلاس بیلدنر در هاروارد، کارآفرینان مهمان بارها یک نکته را تکرار می‌کنند: آن‌ها مشکل را پیدا نکردند، مشکل آن‌ها را پیدا کرد. یکی از آن‌ها که پیش‌تر بارتندر بود، با دو تماس دربارهٔ یک اورژانس پزشکی در خانواده روبه‌رو شد و دید نگرانی خانواده‌ها خود درمان نبود، صورت‌حساب‌ها بود. به گفتهٔ بیلدنر، این افراد از کنار مشکل رد نمی‌شوند و با خودشان می‌گویند: «اگر من نه، پس چه کسی؟»
فقط نگاه نکنید، جست‌وجو کنید
بیلدنر تعریف می‌کند در سال ۲۰۲۵ پس از پروازی به فرودگاه لوگان بوستون رسید و در میان مسافرانی که همه سرگرم گوشی و تبلت بودند، جوانی با لباس آبی بیمارستان را کنار سه جعبهٔ سفید دید. روی جعبه‌ها نوشته بود MGH Cardiac Surgical Unit و درون آن‌ها دستگاه‌هایی دما را زیر نظر داشتند؛ قلبی برای پیوند. نتیجه‌ای که او می‌گیرد این است که مسئله دیدن چیزی نیست که دیگران نمی‌بینند، مسئله این است که او دنبال دیدن است. به گفتهٔ خودش، این تصویر را به‌صورت اسلاید به مخاطبانش نشان داده و پرسیده آن‌ها چه می‌بینند.
با عدم قطعیت کنار بیایید
بیلدنر با تشبیهی از دوران فروشگاه می‌گوید بسیاری از رهبران هر موضوعی را مثل اعلام «نشت مایع در راهروی نهم» فوری می‌پندارند و از ندانستن معذب‌اند. به برآورد خودش، وقتی آدم‌ها جای خالی قطعیت را با روایت خودشان پر می‌کنند، تقریباً ۹۵ درصد اوقات اشتباه می‌کنند. توصیه‌اش این است که صادقانه بگویید چه می‌دانید و چه نمی‌دانید.
آسیب‌پذیری و اعتماد
او خودش را در DRK «مسئول ارشد آسیب‌پذیری» (chief vulnerability officer) می‌نامد و می‌گوید وقتی او گریه می‌کند، دیگران هم می‌دانند که گریه کردن مجاز است. از نگاه او، زیربنای امید و تاب‌آوری و تغییر، اعتماد است.
داستان شخصی پشت کتاب
بیلدنر در سال ۲۰۰۵ پسر ۲۱ ساله‌اش را بر اثر مصرف بیش از حد مواد از دست داد. طبق یک نقد پیش از انتشار در NetGalley، این ماجرا از پیش‌گفتار کتاب مطرح میشود. او در مصاحبه می‌گوید کلانتری که پسرش را پیدا کرده بود برای دلداری گفت این مشکل آن‌قدر بزرگ است که هیچ‌کس نمی‌تواند حلش کند، و او مدت‌ها به همین جمله فکر کرده است.
به گفتهٔ بیلدنر، این تجربه نگاهش را عوض کرد: آنچه برایمان رخ میدهد لازم نیست تعریفمان کند، و وقتی مستقیم به یک مشکل می‌پردازیم، این خدمت هم به کسانی که کمک می‌گیرند سود می‌رساند و هم به احساس هدف در زندگی خودمان. او می‌گوید هر روز دلتنگ پسرش است و حس هدفی که در کارش دارد یادی از اوست. دلیلی که برای شخصی بودن کتاب می‌آورد صریح است: اگر فقط دربارهٔ کارآفرینان DRK می‌نوشت، کتاب یک «کتاب کسب‌وکاری دیگر» می‌شد.
نکته: این کتاب روایت و راهنمای عمل است، نه درمان. اگر خودتان یا یکی از نزدیکانتان با سوگ، مصرف مواد یا بحران روانی درگیر است، کمک گرفتن از متخصص یا مراکز خدمات محلی را جایگزین خواندن کتاب نکنید.
این کتاب برای چه کسانی مناسب است؟
ناشر فهرست مخاطبان را مشخص کرده است. ستون دوم جدول زیر برداشت ما از چیزی است که هر گروه می‌تواند از کتاب بگیرد.
| مخاطب | چه چیزی می‌تواند بگیرد |
|---|---|
| کارآفرینان اجتماعی | نمونه‌هایی از مسیر کسانی که از یک مشکل به یک سازمان رسیدند و پنج پرسش برای سنجیدن ایده |
| حامیان مالی و سرمایهگذاران اثرگذار | نگاه از درون یک بنیاد سرمایه‌گذار به اینکه در یک رهبر و یک راه‌حل چه دیده میشود |
| مدیران و هیئتمدیرهٔ سازمانهای غیرانتفاعی و خیریه | پرسش‌هایی دربارهٔ پذیرش و نهادینه‌شدن راه‌حل، فراتر از اجرای پروژه |
| مدیران کسبوکار که دنبال تغییرند | الگوی رهبری مبتنی بر صداقت دربارهٔ ندانسته‌ها و آسیب‌پذیری |
| شتابدهنده‌ها و انکوباتورهای اجتماعی | زبان مشترک برای گفت‌وگو با تیم‌های جوان دربارهٔ هدف، اجرا و پایداری |
| استادان و دانشجویان | مجموعه‌ای از روایتهای واقعی برای بحث دربارهٔ کارآفرینی اجتماعی |
| هر کسی که میخواهد در محله و زندگیاش تفاوت بسازد | نقطهٔ شروع برای تبدیل یک نگرانی پراکنده به یک اقدام مشخص |
چه کسانی ممکن است کمتر راضی شوند؟
اگر دنبال کتابی فنی با مدل مالی و ابزارهای ارزیابی هستید، باید بدانید این کتاب ۲۰۸ صفحه‌ای روایت‌محور است. یکی از نخستین نقدنویسان در NetGalley (با چهار ستاره) هم نوشته است گاهی بعد از یک صحنهٔ خوب، نتیجه‌گیری اخلاقی یک بار بیش از حد تکرار میشود. این صفحه دربارهٔ نسخهٔ اصلی انگلیسی کتاب است.
مسیر انتشار و بازتاب رسانه‌ای
| تاریخ | رویداد |
|---|---|
| ۸ سپتامبر ۲۰۲۶ | انتشار نسخهٔ اصلی توسط Matt Holt Books |
| ۱۸ سپتامبر ۲۰۲۶ | مصاحبهٔ McKinsey با نویسنده در مجموعهٔ Author Talks |
| ۱۰ نوامبر ۲۰۲۶ | گزارش PBS News دربارهٔ کتاب و کارآفرینان اجتماعی در حوزه‌هایی از دسترسی به درمان تا آب پاک |
جمع‌بندی
ارزش A Matter of Hope بیشتر در پرسش‌هایی است که پیش پایتان می‌گذارد تا در وعدهٔ «امیدوار باش». کتاب امید را کار میداند: دیدن مشکل، فهمیدن اینکه چه کسانی پیش‌تر در آن حوزه کار می‌کنند، مشخص کردن مقصد و در نهایت پیدا کردن کسی که راه‌حل را نگه دارد. اگر شما هم مشکلی دارید که مدام از کنارش رد می‌شوید، این کتاب می‌تواند اولین جرقهٔ تبدیل نگرانی به برنامه باشد.
منابع و دربارهٔ این صفحه
اطلاعات این صفحه از صفحه‌های رسمی کتاب در Simon & Schuster و BenBella Books، وب‌سایت بنیاد DRK، مصاحبهٔ McKinsey Author Talks (۱۸ سپتامبر ۲۰۲۶)، گزارش PBS News (۱۰ نوامبر ۲۰۲۶) و فهرست NetGalley گردآوری شده است. تهیه‌شده توسط تیم محتوای ورلدکت؛ آخرین بررسی اطلاعات: ۲۱ آبان ۱۴۰۵.
هنوز بررسی‌ای ثبت نشده است.