توضیحات
مردان مدام میگویند «حالم خوبه» اما دکتر پیتر میدز میگوید حالشان خوب نیست. کتاب I’m Fine (But Not Really) برای مردانی نوشته شده که هرگز به روانشناس مراجعه نمیکنند، اما شبها با استرس دستوپنجه نرم میکنند. نویسنده با ۳۰ سال کار در NHS، ده بینش را جمع کرده: از داستان زندگی و سازوکار درونی تا مواجهه با تروما و پذیرش تغییر. هر بینش با تمرینهای عملی همراه است؛ تایملاین، ثبت افکار، نقشه ارزش و اسکن بدن. کتابی که شعارش «درمان بدون رفتن به درمان» است و چهرههایی مثل جیمی دوهرتی و ریک استاین آن را تأیید کردهاند.
کتاب I’m Fine (But Not Really) برای چه مردی نوشته شده است؟
- آن مردی که صبح از خواب بیدار میشود و نمیداند چرا کلافه است.
- کسی که عصرها پشت فرمان مینشیند و نمیخواهد به خانه برود.
- مردی که به دوستانش میگوید «همه چیز خوبه» اما خودش میداند که نه.
بسیاری از مردان همین احساس را دارند؛ نمیدانند چطور از آنچه واقعاً در درونشان میگذرد حرف بزنند، یا اصلاً از کجا شروع کنند.
این جمله در مقدمه کتاب، مخاطب کتاب را دقیق مشخص میکند: مردانی که حرف زدن از درون برایشان غیرممکن است. در فصل اول (صفحه ۲۰)، میدز توضیح میدهد که این مردان معمولاً دو راه پیش رو میبینند: «که این مردان معمولاً دو راه پیش رو میبینند: «یا به سمت سلطه و موفقیت پیش بروند، یا محو و ناپدید شوند.»
کتاب I’m Fine (But Not Really) برای کسانی نوشته شده که درمان را مسخره میدانند، اما نیمهشب با تپش قلب از خواب میپرند. برای مردانی که همسرشان میگوید «دوری» اما نمیدانند چطور نزدیک شوند. برای کارمندی که از صندلیاش بلند نمیشود چون نمیداند بدون شغلش کیست. نویسنده در طول ۲۵ سال کار بالینی، هزاران مرد را با همین الگوها دیده و کتاب را برای آنها نوشته است؛ کسانی که تا نقطه شکست صبر میکنند و بعد دیگر دیر است.
دکتر پیتر میدز چه سابقهای دارد و چرا باید به او اعتماد کرد؟
دکتر میدز سابقه سی سال کار در بیمارستانهای دولتی بریتانیا و رهبری خدمات رواندرمانی را دارد. او مدرک دکترای رواندرمانی از متانویا لندن و تخصص در CBT، IPT، CFT دارد و کسی است که هزاران مرد را در اتاق درمان دیده است.
دکتر پیتر میدز بیش از سه دهه در NHS (سرویس بهداشت ملی بریتانیا) کار کرده و در آنجا مسئولیت خدمات مشاوره و رواندرمانی را بر عهده داشته است. او مدرک دکترای تخصصی خود را از مؤسسه متانویا لندن گرفته، جایی که یکی از معتبرترین مراکز آموزش رواندرمانی در اروپا محسوب میشود. علاوه بر آن، مدارک کارشناسی ارشد در رواندرمانی یکپارچهنگر و نظارت مشاورهای دارد.
آنچه این کتاب را از آثار مشابه متمایز میکند، ترکیب تخصصهای گوناگون نویسنده است: درمان بینفردی (IPT)، درمان شناختی-رفتاری (CBT)، درمان متمرکز بر شفقت (CFT) و مشاوره زوجها.
در وبسایت شخصیاش، میدز نوشته:
بیش از سی سال در سرویس بهداشت ملی کار کردم و در آنجا رهبری خدمات مشاوره و رواندرمانی را بر عهده داشتم و از افراد زیادی در چالشهای عاطفی و روانی حمایت کردم.
این یعنی او تئوری را با عمل درآمیخته است. در فصل دوم کتاب (Know How You Tick) که به مدل «هات کراس بان» اختصاص دارد، مشخص است که او این مدل را نه از کتاب، بلکه از کار با بیماران واقعی استخراج کرده است.
دکتر پیتر میدز که در NHS چه کرده است؟
میدز در NHS با جمعیتی گسترده از مردان با پیشینههای مختلف کار کرده است؛ از کارگران ساختمان تا مدیران ارشد. آنچه او را به نوشتن این کتاب واداشت، الگوی تکراری بود: او در NHS متوجه شد که مردان اغلب زمانی به درمان میرسند که روابطشان در آستانه فروپاشی است، شغلشان را از دست دادهاند، یا دچار افکار خودکشی شدهاند.
در صفحه ۱۴ کتاب، میدز به آماری تکاندهنده اشاره میکند: «از هر 4 خودکشی در جهان 3 مورد مرد هستند.» این آمار او را به این نتیجه رساند که سیستم درمانی سنتی برای مردان کار نمیکند؛ چون آنها اساساً به اتاق درمان نمیآیند. پس تصمیم گرفت همان بینشهایی را که در جلسات درمانی به مردان کمک میکرد، در قالب یک کتاب درآورد. تجربهی NHS او نشان داد که مردان به زبانی نیاز دارند که بدون قضاوت، مستقیم و بیپیرایه با آنها حرف بزند.
ده بینش اصلی کتاب I’m Fine (But Not Really) کداماند؟
کتاب حول ۱۰ بینش ساختار یافته است که هرکدام یک فصل مجزا دارند. نویسنده در صفحه ۱۷ تا ۱۹ کتاب، این بینشها را مختصراً معرفی کرده و توضیح داده که هرکدام به کدام جنبه از زندگی مردان میپردازد. این بینشها بهترتیب عبارتند از:
- Own Your Story شناخت داستان زندگی و الگوهای آن
- Know How You Tick سازوکار درونی و مدل هات کراس بان
- Feel It, Don’t Fear It مدیریت احساسات و سیستمهای عاطفی
- See the Bigger Picture تأثیر فرهنگ، نژاد و طبقه
- Relationships Matter اهمیت روابط و سبکهای دلبستگی
- The Body and Mind Are One هورمونها، خواب و تغذیه
- Confront Trauma, Reclaim Strength مواجهه با تروما و شرم
- You’re More Than What You Do رهایی هویت از شغل
- Learn the Art of Being ذهنآگاهی و حضور در لحظه
- Everything Changes پذیرش تغییر، سوگ و معنای زندگی
میدز در فصل اول توضیح میدهد که این بینشها از سالها کار با مردان استخراج شده و هرکدام به یک نیاز اساسی پاسخ میدهند.
از گذشته ات رها شو
نویسنده در فصل Own Your Story تأکید میکند که خودآگاهی، کلید تغییر است. او از «تمرین تایملاین» صحبت میکند که در آن مردان باید خطی از تولد تا امروز رسم کنند و رویدادهای مثبت و منفی را روی آن علامت بزنند.
میدز معتقد است که بسیاری از واکنشهای امروز مردان، مثل خشم یا سکوت، ریشه در تجربههای کودکی دارد. او با ذکر مثال پل، ۴۲ ساله، نشان میدهد که چگونه الگوی «عقبنشینی در بحرانها» از دوران مدرسه تا بزرگسالی ادامه یافته است (صفحه ۳۳). رها شدن از گذشته، به معنای فراموشی نیست؛ یعنی الگو را ببینی و دیگر بردهاش نباشی. میدز باور دارد که: «دیدن تصویر کامل زندگیات میتواند جلوی این را بگیرد که توسط یک فصلِ واحد تعریف شوی.»
چرا احساسات را نباید سرکوب کرد؟
نویسنده در فصل سوم کتاب I’m Fine (But Not Really) (صفحه ۵۸) میگوید: «نادیده گرفتن احساسات، حتی اگر به شکل بیحسی باشد، باعث نمیشود آنها از بین بروند.» او به مردان توصیه میکند که احساسات خود را نامگذاری کنند، چون «نامگذاری آن باعث کاهش قدرتش می شود». در این فصل، میدز سه سیستم عاطفی را معرفی میکند: تهدید (هشدار)، محرک (شتاب) و آرامش (بهبودی).در کتاب هرکدام را با مثالهای عینی توضیح داده است.
مثال خاویر در صفحه ۵۹ نشان میدهد که مردی که احساساتش را سرکوب میکند، شبها از خواب میپرد و قفسهسینهاش را پر از «زنبور» توصیف میکند. میدز میگوید بسیاری از مردان تنها دو سیستم اول را میشناسند و سیستم آرامش را نادیده میگیرند؛ چون آن را «ضعف» یا «تنبلی» میپندارند. اما او میدز تأکید میکند که «تابآوری از خاموش کردن هیچکدام از این سیستمها به دست نمیآید؛ از اجازه دادن به هرکدام برای ایفای نقششان به دست میآید.»
چطور تروما را روبرو شوی؟
در فصل هفتم تروما را اینگونه تعریف میکند: «زخمی که در حافظهی بدن ریشه دوانده است» . یکی از مهمترین جملات کتاب در همین فصل است: «بدنت به تو خیانت نمیکند؛ برایت یادآوری میکند.» .
نویسنده با مثالهایی نشان میدهد که مردان چگونه تروما را اشتباه برچسب میزنند. خشم تقریباً همیشه به عنوان پرخاشگری او دیده میشود در حالی که در زیر آن ممکن است ترس یا حتی غم باشد. یا سکوت اغلب با قدرت اشتباه گرفته میشود، در حالی که میتواند عقبکشیدن بدن برای زنده ماندن باشد. شرم، موضوع کلیدی این فصل است. میدز معتقد است که اگر یک احساس وجود داشته باشد که مانند یک نخ، در تمام تجربهی تروما در مردان جاری است، آن شرم است. او پیشنهاد میکند با «تمرین خنکسازی» (صفحه ۱۶۶) و «تمرین بازگشت ملایم» (صفحه ۱۶۷) با تروما روبرو شویم.
چرا شغل، تمام هویت تو نیست؟
فصل هشتم با جملهای ساده شروع میشود: «کار بخشی از توست، نه تمام وجودت.» . میدز در این فصل به سراغ یکی از ریشهدارترین باورهای مردان رفته است: اینکه ارزششان به کارشان گره خورده. وقتی کار تنها بخشی باشد که تشویق و پرورش میدهید، بقیه بخش ها در سایه میمانند.
مثال ایان، پنجاهویک ساله، در صفحه ۱۷۹ تا ۱۸۱ نشان میدهد که چگونه یک مدیر موفق، وقتی کارش را بیش از حد جدی میگیرد، از همسر و فرزندانش فاصله میگیرد و تا مرز سکته پیش میرود. میدز میگوید که فیلمنامهی مردانگی به پسرها یاد میدهد که ارزششان در تولید و موفقیت است. اما در ادامه راهکار میدهد: «روابط به ما یادآوری میکنند که عمیقترین ارزش ما در ارتباط با دیگران است، نه در عملکردمان.» کتاب تمرین «نقشه ارزش» (ضمیمه ۱۱) را پیشنهاد میکند تا مردان منابع دیگر ارزش خود را شناسایی کنند.
تمرینهای عملی کتاب I’m Fine (But Not Really) چقدر مفید هستند؟
تمرینها همان ابزارهایی هستند که درمانگران در جلسات استفاده میکنند. بدون نیاز به درمانگر، در خانه و با کاغذ و قلم قابل انجاماند. هر تمرین در ضمائم کتاب با مثال کامل توضیح داده شده است.
کتاب دوازده ضمیمه دارد که هرکدام یک تمرین عملی است. نویسنده در ابتدا تأکید کرده که مخاطب میتواند کتاب را بهترتیب بخواند یا مستقیماً به سراغ تمرین موردنیاز برود. او باور دارد که نوشتن، چندین ناحیه از مغز را همزمان فعال میکند. ذهن را کند میکند و تجربهها را برای نگهداشتن و درک کردن، آسانتر میسازد. به همین دلیل، اکثر تمرینها مبتنی بر نوشتن هستند.
یکی از کاربردیترین بخشهای کتاب، ضمیمههاست. مثلاً ضمیمه ۴ (ثبت افکار) یک جدول ششستونی دارد که کاربر با پر کردن آن، افکار منفی خودکار را متوقف میکند. ضمیمه ۱۲ (روال شش دقیقهای) یک تمرین صبح و شب است که نویسنده آن را از کتاب «دفترچهی شش دقیقهای» اقتباس کرده و به مطالعهاش اضافه کرده است.
تایملاین؛ نقشه راه زندگی روی یک کاغذ
تمرین تایملاین یکی از قدرتمندترین ابزارها در درمان ساختاریافته و کوتاهمدت است. او دستورالعمل کامل رسم تایملاین را در ضمیمه آورده است. کاربر باید یک خط افقی بکشد و زندگی خود را به دورههای ده ساله تقسیم کند. سپس رویدادهای مثبت را بالای خط و رویدادهای منفی را پایین خط علامت بزند.
تمرین تایملاین در رویکردهای مختلف درمانی مثل درمان بینفردی، درمان شناختی-رفتاری و درمان متمرکز بر شفقت کاربرد دارد و میدز آن را بهعنوان اولین گام خودشناسی پیشنهاد میکند.
ثبت افکار؛ متوقفکننده چرخههای منفی
افکار منفی خودکار را روی کاغذ بیاورید. یک جدول ششستونی، شواهد موافق و مخالف را کنار هم میگذارد. همین یک تمرین میتواند چرخه اضطراب را بشکند.
میدز افکار منفی خودکار را به «مورچه» تشبیه میکند که ناگهان و بیدعوت میآیند. برای متوقف کردن این چرخه، تمرین «ثبت افکار» را آورده است.
کاربر باید در جدول، موقعیت، احساس، بدن، افکار، تفسیر جایگزین و اقدام حمایتی را بنویسد. مثلاً در صفحه ۴۵، نویسنده مثال میزند که اگر کسی در جلسه کاری اشتباه کند و فکر کند «بیفایدهام»، با پر کردن جدول متوجه میشود که بیشتر جلسه خوب بوده و این فکر، تحریف شده است.
تفاوت این کتاب با کتاب های خودیاری معمولی چیست؟
بیشتر کتاب های خودیاری یا خیلی آکادمیکاند و برای مردان قابلهضم نیستند، یا خیلی سطحی و کلیشهای. اما کتاب I’m Fine (But Not Really) در میانه است. نویسنده میگوید: «این کتاب را طوری نوشتهام که شبیه یک گفتگو باشد تا یک سخنرانی.» لحن کتاب، گفتگویی است بین یک درمانگر و یک مرد، نه یک استاد و دانشجو.
تفاوت دوم در ساختار است. هر فصل کتاب I’m Fine (But Not Really) با یک بینش مشخص شروع میشود و با تمرین عملی به پایان میرسد. یعنی هیچ اصطلاح تخصصیای که مردان را بترساند، در کتاب نیست.
سومین تفاوت، ارجاع به تجربههای واقعی است. نام مردان در کتاب تغییر یافته اما داستانهایشان واقعی است (صفحه ۱۶). این به کتاب اعتبار میدهد که کتاب های خودیاری معمولی فاقد آن هستند.
چه کسانی کتاب I’m Fine (But Not Really) را توصیه کردهاند؟
جیمی دوهرتی، ریک استاین، کندیس براون و دیگر چهرههای سرشناس این کتاب را توصیه کردند. آنها میگویند کاش سالها پیش این کتاب را داشتند. از زبانی که کتاب با مردان حرف میزند، شگفتزده شدهاند.
در صفحات آغازین کتاب (صفحه ۲ تا ۳)، چندین نقلقول از چهرههای معروف آمده است. جیمی دوهرتی، مجری برنامه «جیمیز فارم»، نوشته: «این همان کتابی است که کاش سالها پیش بسیاری از مردان آن را داشتند. صادقانه، قابلدسترس و پیچیدهنشده است – فقط به تو کمک میکند بفهمی چه اتفاقی افتاده و راهی رو به جلو پیدا کنی که قابلمدیریت باشد.» (صفحه ۲)
ریک استاین، رستوراندار معروف، میگوید: «اگر تا به حال گفتید “حالم خوبه” در حالی که نبودید، این کتاب برای شماست.» (صفحه ۲)
کندیس براون، نانوا و تأثیرگذار، توصیه میکند: «اگر تا به حال شنیدهاید که مردی بگوید “حالم خوبه” اما میدانید که نیست، این بهترین چیزی است که میتوانید به او بدهید و خودتان بخوانید.» (صفحه ۳)
اندرو «بیف» جانسون، گلفباز حرفهای، میگوید: «خیلی از مردان میگویند حالم خوبه در حالی که نیستند – این کتاب آنها را میفهمد.»
و کت فارمر، تأثیرگذار مد، کتاب را «همه چیزهایی که مردان وقتی زندگی گیر کرده است باید بدانند، بدون اینکه حتی یک قدم به درمان بگذارند» توصیف کرده است (صفحه ۳).
با خواندن این کتاب چه چیزی تغییر میکند؟
خودآگاهی بیشتر؛ میدانی چرا واکنشهایت را داری.
روابط عمیقتر؛ کمتر از همسر و فرزندانت فاصله میگیری.
خشم کنترلشده و خواب بهتر؛ دیگر نیمهشب بیدار نمیشوی.
با تمرکز روی کارهایی که بیشترین قابلیت انجام را دارند، میتوانید خودآگاهی و خونسردی بیشتری بسازید و از روابط قویتر با همسر، خانواده و دوستان لذت ببرید. مردانی که تمرینهای کتاب را انجام دادهاند، گزارش دادهاند که اول از همه، الگوهای تکرارشوندهشان را دیدهاند. مثلاً در مثال پل (صفحه ۳۳)، او متوجه شد که در بحرانها به جای کمک گرفتن، منزوی میشود.
دومین تغییری که کتاب ایجاد میکند، در روابط است. در فصل پنجم، میدز توضیح میدهد که شناخت سبک دلبستگی (لنگر، موج، جزیره) به مردان کمک میکند در تعارضات، واکنشهای آبی (عقبنشینی) یا قرمز (حمله) را شناسایی و کنترل کنند.
سومین تغییر، کاهش خشم و اضطراب است. تمرینهای سیستم آرامش در فصل سومبه مردان یاد میدهد که چگونه بدن خود را از حالت هشدار خارج کنند.
چرا کتاب I’m Fine (But Not Really) برای مردان ضروریتر از هر کتاب دیگری است؟
چون آماری که نشان میدهد که بیشتر خودکشیها متعلق به مردان است، دیگر قابلچشمپوشی نیست. چون مردان تا بحران پیش نمیروند و این کتاب قبل از بحران به کمک میآید. و چون درمان را به خانه و زندگی روزمره میآورد، بدون نیاز به نشستن در اتاق درمان.
نویسنده در مقدمه مینویسد: «هر سال، نزدیک به ۸۰۰۰۰۰ نفر در سراسر جهان بر اثر خودکشی جان خود را از دست میدهند تقریباً یک نفر در هر چهل ثانیه. در بیشتر کشورها، حدود سهچهارم این مرگها مربوط به مردان است.»
او تأکید میکند که «خودکشی اکنون علت اصلی مرگ در مردان زیر پنجاه سال است.» این آمار، ضرورت وجود کتابی مثل کتاب I’m Fine (But Not Really) را دوچندان میکند.
اما چرا این کتاب خاص ضروری است؟
چون به زبانی نوشته شده که مردان میپذیرند. میدز توضیح میدهد که مردان اغلب «ایدهی نشستن در یک اتاق با یک غریبه و حرف زدن درباره مشکلاتشان» را غیرقابلتحمل میدانند. این کتاب همان کمک را بدون آن اتاق فراهم میکند.
همچنین در صفحه ۱۵، نویسنده به یادداشتهای خودکشی مردان اشاره میکند که کلماتی مثل «بیفایده»، «بیارزش» و «سنگینی» در آنها دیده میشود. این کتاب دقیقاً به همان حس بیارزشی و سنگینی پاسخ میدهد، با تمرینهایی که عزت نفس و معنا را بازمیگردانند.
اگر به مباحث مطرحشده در این کتاب علاقهمند شدید، دو کتاب دیگر نیز در این حوزه ارزش مطالعه دارند: Of Boys and Men نوشته ریچارد ریوز که به تحلیل ساختاری بحران مردان میپردازد، و Notes on Being a Man اثر اسکات گالووی که روایتی شخصی از مردانگی ارائه میدهد. اما آنچه کتاب دکتر میدز را از این دو متمایز میکند، رویکرد بالینی و تمرینهای عملیای است که برای تغییر فردی طراحی شدهاند.
دیدگاهها
هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.